Vậy thịt trâu khô mắc khén là gì? Có lẽ chúng ta phải hiểu “Mắc khén” là gì. Mắc khén là một loại gia vị đặc biệt nó là thứ gia vị riêng của vùng Tây Bắc, có mùi thơm độc đáo! Nhiều người còn gọi là “Hạt Tiêu rừng”, nhưng không, Mắc Khén là Mắc Khén, Hạt Tiêu là Hạt Tiêu! 2 thứ gia vị này hoàn toàn khác nhau về mùi vị, không thể đánh đồng như vậy được. Theo đúng tiếng Thái Trắng thì ta phát âm là MÁ KHÉN, tôi cứ theo cách mọi người dùng tiếng Phổ thông, gọi là MẮC KHÉN cho dễ hiểu.

Cây Mắc Khén là cây thân gỗ, cao, to, hoa ra thành từng chùm giống hoa Xoan, hàng năm đến tháng 11 là hoa đậu thành quả, đây là thời điểm thu hoạch. Mọi người trèo, bẻ từng chùm rồi để chỗ mát, hoặc treo lên gác bếp để dùng cả năm. Đúng ra thì không gọi là HẠT Mắc Khén, mà phải gọi là Quả Mắc Khén, vì sử dụng nó phải nó bao gồm quả và thứ hạt đen đen bên trong! Đó mới là Mắc Khén!

SỬ DỤNG MẮC KHÉN NHƯ THẾ NÀO?

Làm gia vị, hiển nhiên rồi, Mắc Khén là gia vị! Các món ăn của vùng Tây Bắc mà không chấm với Mắc Khén thì đâu còn là Tây Bắc. Có thêm thứ gia vị này, các món ăn ngon hơn gấp nhiều lần.

CHÚ Ý: Không nên cho quá nhiều Mắc Khén, món ăn sẽ dễ bị đắng. Hãy cho 1 lượng vừa phải. Rồi khi ăn, nếu chưa thấy ưng ý, ta hãy pha thêm Mắc Khén với nước chấm hoặc trộn với bột canh để chấm thêm.

MÓN NƯỚNG: Mắc khén cực kỳ hợp với hầu hết món nướng! Tẩm 1 chút mắc khén vào thịt hoặc cá rồi nướng thì có vị rất đặc trưng, ăn 1 lần rồi khó mà quên được. Khi bạn đi rừng, đi sông suối bắt cá cùng anh em dân bản hãy mang theo mình 1 gói nhỏ Mắc Khén để sử dụng.

MÓN RÁN: Ta có thể dùng Mắc Khén để tẩm ướp thực phẩm trước khi đem rán. Thực phẩm được tẩm ướp bằng Mắc Khén cay cay, thơm thơm, chắc chắn không có loại gia vị nào đặc biệt như thế thế.

PHA NƯỚC CHẤM: Chỉ cần thêm một chút bột Mắc Khén đã rang xay vào bát nước mắm, chấm gì cũng thấy ngon. Nhất là chấm các món nướng hoặc rán, hay là dùng để chấm rau củ, thật tuyệt vời đó các bạn.

Còn nếu bạn muốn cầu kì hơn nữa? Có một món chấm đã nổi tiếng có tên là “Chẳm Chéo” đây chính là món chấm tinh túy nhất của ẩm thực miền Tây Bắc, và dĩ nhiên không thể thiếu Mắc Khén.

TẨM ƯỚP LÀM THỊT KHÔ: Nhiều người khi thưởng thức món thịt trâu gác bếp hay Thịt Bò khô của Tây Bắc cứ không hiểu tại sao thịt có vị gì mà đặc biệt đến thế. Đó chính là Mắc Khén, chính Mắc Khén đã mang lại mùi vị vô cùng đặc trưng của các ẩm thực Tây Bắc làm những món quà tết ngon lạ.